================================================
          ================================================

                     BITS OF FREEDOM NIEUWSBRIEF

                    2003 Nr. 16 - 15 oktober 2003

          ================================================
          ================================================

       http://www.bof.nl/nieuwsbrief/nieuwsbrief_2003_16.html

=====================================================================
Inhoud:
=====================================================================

1. Bedrijfsleven verdeeld over spam
2. Meldpunten en zelfregulering op internet
3. Oprichting Nationale Sigint Organisatie
4. Winnaars Big Brother Awards
5. HCC sleept Dell voor de rechter
6. 'Verbied Kazaa niet'

=====================================================================
1. Bedrijfsleven verdeeld over spam
=====================================================================

De stemming in de Tweede Kamer over het wetsvoorstel Elektronische
Handel werd vorige week op het laatste moment opnieuw uitgesteld.
Minister Donner stuurde een brief aan de Kamer met een aantal
kritische opmerkingen over het amendement van Martijn van Dam (PvdA)
om spammen strafbaar te stellen. Volgens de minister wordt door de
strafbaarstelling "de strafrechtelijke keten immers belast met de
handhaving van normen, die primair een aangelegenheid van de daarbij
betrokken marktpartijen behoort te zijn (...)". Handhaving moet gewoon
bestuurlijk zijn (met boetes) en bij de OPTA blijven, zoals beoogd in
de (nieuwe) Telecommunicatiewet. Verder keurt de minister het plan af
van Van Dam om ook zakelijke e-mail adressen te beschermen; in plaats
van de algemene term 'ontvanger' wil Donner liever het woord
'consument' zien.

Donner is daarin overtuigd door een brief van de werkgeversorganisatie
VNO-NCW aan de Tweede Kamer. De werkgevers zijn tegen een opt-in
regeling voor zakelijke e-mail adressen: "Ondernemingen blijven echter
wel degelijk ook graag ongevraagde elektronische post ontvangen van
hun collega-ondernemers". VNO-NCW lijkt niet helemaal te weten hoe
spammers te werk gaan want ICT-beleidsmedewerker Paul de Graaf meldt
in Webwereld: "Als je werknemers geen goksites laat bezoeken, krijgen
ze ook geen e-mail uit die hoek." Een aantal ondernemers heeft boos
gereageerd op deze stellingname en roept collega ondernemers op om
spam door te sturen aan VNO-NCW.

Ondertussen zijn pogingen van het bedrijfsleven om een gezamenlijke
code voor e-mail marketing af te spreken mislukt. Het overleg tussen
thuiswinkel.org, de DDMA (de brancheorganisatie voor direct
marketeers) en EMMA-nl (de e-mail marketeers) is uiteengevallen nadat
de DDMA is opgestapt. De DDMA vindt dat direct marketeers hun
e-mailbestand moeten kunnen verhuren aan derden. In een e-mail aan
haar leden schrijft de branche organisatie dat het "volstrekt niet
acceptabel [is] om in zelfregulering een regel te accepteren waarbij
het verstrekken van e-mail adressen aan derden aan banden wordt
gelegd". De andere deelnemers aan het overleg zijn het daar niet mee
eens. Verhuur aan derden gaat in tegen het principe van de opt-in
waarbij de consument akkoord gaat met het ontvangen van berichten van
een specifieke verzender. Bij het gebruik van e-mail bestanden van
derden ontstaat een generieke opt-in waarbij de consument akkoord gaat
met toezending door een ongespecificeerde groep verzenders. De DDMA
wil nu een eigen gedragscode gaan opstellen. Met het verder
fragmenteren van de direct marketing branche lijkt het pleidooi voor
zelfregulering door het bedrijfsleven steeds minder valide.

Naar verwachting stemt de Kamer volgende week zowel over het
wetsvoorstel Elektronische Handel als over de herziening van de
Telecommunicatiewet. Op 31 oktober treedt de Europese richtlijn voor
privacy in de telecomsector (2002/58/EG) in werking en is spamming
formeel verboden in alle EU lidstaten.

Brief Donner over strafbaarstelling spamverbod (07.10.2003)
Tweede Kamer, 2003-2004, 28197 nr. 16

Brief VNO-NCW aan de Tweede Kamer (01.10.2003)
http://www.vnoncw.nl/web/show/id=94403/dbcode=424/

Webwereld: VNO-NCW: spam is geen probleem (07.10.2003)
http://www.webwereld.nl/nieuws/16476.phtml


=====================================================================
2. Meldpunten en zelfregulering op internet
=====================================================================

In reactie op twee amendementen van CDA/VVD op het wetsvoorstel
Elektronische Handel om providers op te zadelen met een
aangifteplicht, heeft minister Donner een brief gestuurd waarin hij
het huidige zelfreguleringsmodel toelicht. Ook de beide meldpunten
blijken geen voorstander van het invoeren van een aangifteplicht.

Naast de bestaande meldpunten voor kinderporno en discriminatie werkt
het ministerie aan een nieuw 'overkoepelend meldpunt met
gespecialiseerde kamers voor de beoordeling van verschillende typen
illegale inhoud.' Daartoe organiseert het ministerie een overleg met
betrokken partijen zoals de NLIP, de meldpunten, Brein, het OM en Bits
of Freedom. "Doelstelling is, zoals aangegeven, het ontwikkelen van
snelle, betrouwbare mechanismen om onwettige informatie te verwijderen
en ontoegankelijk te maken." Daarbij moeten er goed bereikbare
contactpunten komen waar iedereen klachten heen kan sturen, mits goed
onderbouwd. Een provider moet daarbij "een redelijke termijn krijgen
om nadere inlichtingen in te winnen over het vermeend onwettige
karakter van de informatie, bijvoorbeeld bij de daarvoor
verantwoordelijke information provider." Bits of Freedom pleit in het
overleg voor een recht op hoor- en wederhoor van de internetgebruiker
en een gebalanceerde samenstelling van de beoordelingskamers waarin
voldoende experts zijn vertegenwoordigd op het gebied van vrijheid van
meningsuiting. Bovendien wil Bits of Freedom dat de kamers alleen
onmiskenbaar onrechtmatige informatie aanpakken en bij twijfel zaken
naar de rechter verwijzen.

Brief Donner over meldpunten (29.09.2003)
Tweede Kamer, 2003-2004, 28197, nr. 15


=====================================================================
3. Oprichting Nationale Sigint Organisatie
=====================================================================

De Algemene- en de Militaire inlichtingendienst (AIVD en MIVD) gaan
samen een Nederlandse organisatie oprichten voor het afluisteren van
satellietverkeer. De MIVD luistert al satellietcommunicatie af maar in
het actieplan terrorismebestrijding van het Kabinet wordt de satelliet
interceptiecapaciteit ten behoeve van terrorismebestrijding
uitgebreid. Aangezien terrorismebestrijding een AIVD taak is, zal het
afluisteren voortaan door de twee diensten samen geschieden.

De nieuwe organisatie krijgt de naam Nationale Sigint Organisatie
(NSO) en gaat nieuwe schotelantennes bouwen voor het afluisteren op
een defensieterrein in Zoutkamp. De MIVD heeft al twee schotels op het
terrein staan. Uit de aangevraagde bouwvergunning blijkt dat in de
periode 2003 - 2005 drie grote en drie kleine schotelantennes worden
bijgebouwd. Bovendien heeft defensie onderzoek laten doen naar de
maximale capaciteit van het terrein waaruit blijkt dat in Zoutkamp
plaatsing mogelijk is van maximaal 14 schotelantennes van 11 meter en
8 van 3 meter.

In een convenant tussen de AIVD en de MIVD waarin de organisatie en
aansturing van de NSO wordt geregeld staat dat de de MIVD aan de AIVD
de volgende technische ondersteuning gaat geven:

a. Ondersteuning met ongerichte interceptie van satellietverkeer
b. Ondersteuning met search-activiteiten gericht op satellietverkeer
c. Ondersteuning met gerichte interceptie van satellietverkeer

Convenant MIVD-AIVD inzake het verlenen van technische ondersteuning
op het gebied van satellietinterceptie door de MIVD aan de AIVD
Staatscourant, 9 oktober 2003, nr. 195, pag. 11

Notulen raadscommissie gemeente De Marne (12.06.2003)
http://www.demarne.nl/show?id=388828


=====================================================================
4. Winnaars Big Brother Awards
=====================================================================

In een bomvolle bovenzaal in Paradiso in Amsterdam zijn op zaterdag 11
oktober de Big Brother Awards uitgereikt. Met de Awards zijn de
persoon, het bedrijf, de overheidsinstelling en het initiatief beloond
die de privacy van burgers het meest hebben geschaad. De 4 winnaars
van 2003 zijn: minister van Justitie Piet Hein Donner; meerdere
advocatenkantoren die gebruik hebben gemaakt van het
handelsinformatiebureau Mariëndijk; de IND en het wetsvoorstel voor
een uitgebreide identificatieplicht.

De uitreiking werd gepresenteerd door Volkskrant columnist Pieter
Hilhorst. De jury tipte directeur Tim Kuik van de stichting Brein als
een mogelijk winnaar voor 2004.

De jury meent dat Donner een persoonlijke missie lijkt te hebben in
het ondermijnen van het recht op privacy. In een gestage stroom
wetsvoorstellen van zijn hand is een duidelijke verschuiving te zien
in de balans tussen privacy en veiligheid. Daarbij spant het
wetsvoorstel voor een uitgebreide identificatieplicht de kroon.

De tweede Big Brother Award is toegekend aan meerdere Nederlandse
advocatenkantoren, omdat ze gebruik hebben gemaakt van de diensten van
het handelsinformatiebureau Mariëndijk. Dat bureau vroeg onder valse
voorwendselen informatie op bij onder andere banken en
uitkeringsinstanties. Tot de klanten van Mariëndijk behoorden de
kantoren Pels Rijcken en Droogleever Fortuijn (landsadvocaat), Nauta
Dutilh, De Brauw Blackstone Westbroek, Houthoff Buruma en anderen.

De Immigratie- en Naturalisatiedienst verdient de Award met het
bewaren van alle e-mails van zijn werknemers voor onbepaalde tijd. Dat
is in strijd met het privacy-reglement van het ministerie van
Justitie, waarvan de IND onderdeel is. Tijdens een onderzoek naar het
e-mailgedrag van werknemers van de IND werd twee jaar oude e-mail
teruggevonden.

Tenslotte bekroonde de jury het wetsvoorstel voor een uitgebreide
identificatieplicht met een Orwelliaanse Award. Dit wetsvoorstel
verplicht iedereen vanaf 14 jaar om te allen tijde een paspoort,
rijbewijs of identiteitskaart bij zich te dragen en desgevraagd aan
een opsporingsambtenaar of toezichthouder te tonen, op straffe van een
boete van maximaal 2.250 euro. De wet legt burgers een permanente
verplichting op zonder dat duidelijk is waarom de huidige beperkte
identificatieplicht niet voldoet.

Op de website van de Big Brother Awards Nederland zijn foto's van de
uitreiking te zien en een video van de uitreiking op het ministerie
van Justitie.

Big Brother Awards Nederland
http://www.bigbrotherawards.nl/


=====================================================================
5. HCC sleept Dell voor de rechter
=====================================================================

De vereniging van computergebruikers HCC gaat een rechtszaak beginnen
tegen Dell vanwege de algemene voorwaarden van dat bedrijf. Volgens
HCC zijn deze strijdig met het Nederlands consumentenrecht. Zo zouden
consumenten op basis van de koop- en garantievoorwaarden regelmatig te
horen krijgen dat ze niet kunnen klagen over geleverde apparatuur
terwijl dit vaak strijdig is met het consumentenrecht.

HCC start een zogenaamde collectieve actieprocedure (art 240, boek 6
BW) waarbij zij als belangvertegenwoordigers van computergebruikers
zelfstandig actie kan ondernemen. Tot nu werd nog maar tweemaal eerder
een collectieve actieprocedure gevoerd, beide keren door de
Consumentenbond. In 1996 werd een zaak aangespannen tegen de
brancheorganisatie van de elektriciteitsbedrijven en in 1998 tegen de
verzekeringsmaatschappij Stad Rotterdam. In beide gevallen won de
Consumentenbond.

Dagvaarding Dell
http://www.hcc.nl/dell/


=====================================================================
6. 'Verbied Kazaa niet'
=====================================================================

In een advies aan de Hoge Raad heeft de Advocaat-Generaal afgeraden om
Kazaa te verbieden. In de rechtszaak eist de Buma/Stemra een verbod op
de Kazaa software. De Advocaat-generaal schrijft dat rechters
voorzichtig moeten zijn met het verbieden van technische
vernieuwingen.

"Ook al kunnen nieuwe technische ontwikkelingen (tijdelijk) ten koste
gaan van bepaalde beroepsgroepen of bedrijfstakken, de wetgever en de
rechter schrikken er -- m.i. terecht -- voor terug om dáárom die
nieuwe (op zichzelf meestal toegejuichte) technische vernieuwingen te
verbieden of af te remmen. Op het gevaar af dat alle vergelijkingen
natuurlijk als 'mank' kunnen worden aangevochten, zeg ik toch nog maar
eens dat het spoor natuurlijk ten koste ging van de trekschuit. Maar
ook dit: de phonografie (Edison c.s.) en de radio gingen ten koste van
de kleine individuele uitvoerende zangers en musici. Het waren de
componisten (verenigd in Buma/Stemra), en de ster-uitvoerders op
fonogrammen, en de fonografische industrie, die van die technische
ontwikkelingen (enorm) geprofiteerd hebben. Dat is hen graag gegund,
al pink ik een traan weg over het daardoor veroorzaakte noodlot voor
de kleine straat- en café-muzikanten. Geen wetgever of rechter die
zich om deze laatsten bekommerde."

De Amsterdamse rechter R. Orobio de Castro dwong Kazaa in januari 2002
de verspreiding auteursrechtelijk beschermde muziek te voorkomen. Twee
maanden later vernietigde het Amsterdamse Hof deze beslissing. De
Buma/Stemra besloot daarop in cassatie te gaan bij de Hoge Raad. Die
zal naar verwachting op 19 december uitspraak doen.

Advocaat Generaal Verkade in de KaZaA vs. Buma/Stemra (03.10.2003)
http://www.solv.nl/nieuws_docs/387Conclusie%20A-G%20031003.PDF

Dossier Napster / Kazaa
http://www.recht.nl/ict/dossiers/napster/


=====================================================================
Over Bits of Freedom
=====================================================================

Bits of Freedom komt op voor digitale burgerrechten.
Bits of Freedom is gevestigd in Amsterdam en is lid van de Global
Internet Liberty Campaign en European Digital Rights.
Bits of Freedom bestaat uit Maurice Wessling en Sjoera Nas.
Wij hopen op uw steun, commentaar en kritiek.

http://www.bof.nl/

info@bof.nl
tel 020 - 4686451
fax 020 - 5241229
Postbus 1035
1000 BA  Amsterdam

Bits of Freedom Nieuwsbrief ISSN 15691160
http://www.bof.nl/nieuwsbrief/

Voor het ontvangen van persberichten kunt u een email sturen naar
info@bof.nl voor opname in de verzendlijst.


=====================================================================
Nieuwsbrief abonnement
=====================================================================

Abonneren kan door gebruik te maken van het form op:

http://www.bof.nl/

of door een email te sturen naar:

To: nieuws-l-request@bof.nl
Subject: subscribe

Abonneren en afmelden kan ook via:
http://list3.xs4all.nl/mailman/listinfo/nieuws-l

Bij problemen met het (un)subscriben kunt u contact opnemen met info@bof.nl.


=====================================================================
European Digital Rights (EDRI)
=====================================================================

Bits of Freedom is lid van European Digital Rights, een associatie van
privacy en burgerrechten organisaties in Europa. EDRI geeft een eigen
Engelstalige, twee-wekelijkse elektronische nieuwsbrief uit met een
overzicht van de laatste ontwikkelingen in de Europa. Aanmelden voor
een gratis abonnement op EDRI-gram kan op de website van EDRI:

http://www.edri.org/

=====================================================================