Epische winst: downloadverbod van de baan (voorlopig)

Burgerportaal: the cake is a lie

Wat wordt het: de fans straffen of de kunstenaars belonen?

Bij de behandeling van de bewaarplicht vroeg de Eerste Kamer aan de toenmalige minister van Justitie om een burgerportaal. Via zo’n portaal zouden mensen makkelijk kunnen zien of hun gegevens in een onderzoek van de politie zijn gebruikt. Vorige week maakte minister Opstelten duidelijk dat dat portaal er niet gaat komen.

Soms heeft de minister van Veiligheid en Justitie gewoon wat langer nodig om antwoord op vragen van de Eerste Kamer te geven. Vorig week reageerde de minister eindelijk op een vraag die hem was gesteld. Eerste Kamerlid Strik wilde van de minister weten of het niet mogelijk was om een “portaal” in te richten waar burgers konden zien of hun gegevens in een onderzoek van de politie zijn gebruikt. Want, zo stelde Strik:

Wij zijn verplicht om onze gegevens af te staan; hoort daar niet een recht op inzage in het gebruik daarvan tegenover staan?

Bijna 2,5 jaar later antwoordt de minister met een brief (PDF) aan de Eerste Kamer. De minister zegt dat burgers nu al inzage kunnen krijgen. Burgers kunnen bij de telefonie- en internetaanbieders opvragen welke gegevens over hen zijn opgeslagen op grond van de Wet bescherming persoonsgegevens. Ook stelt de minister in zijn brief: “[de gegevens] worden bewaard bij de [aanbieders] en niet centraal bij het CIOT”. Bovendien bevat die databank volgens hem geen historische gegevens. Hij wijst naar een tweetal wetten (de Wpol en WJG) als burgers willen weten welke gegevens van belang waren in opsporingsonderzoeken van de politie. Heb je iets aan dat antwoord? Wij denken van niet.

Natuurlijk heeft de minister gelijk als hij zegt dat je nu al recht op inzage hebt. Bits of Freedom’s PIM, moet één van zijn beleidsmedewerkers hem ingefluisterd hebben. Maar welke aanbieder geeft je meteen inzage in al je gegevens – inclusief de gegevens die vastgehouden worden voor de politie in het kader van de bewaarplicht? Geen enkele, zie hier, hier en hier. En als jij wilt weten in welke onderzoeken gegevens over jou een rol hebben gespeeld, dan moet je elk van de 25 regionale politiekorpsen (en de FIOD, en de SIOD, en de AID, en de KMAR, en …) los een verzoek tot inzage sturen. Niet te doen. En ook het standpunt dat de gegevens in de centrale databank helemaal niet centraal opgeslagen worden kan niemand uitleggen. Juridisch gezien heeft de minister wel gelijk, maar in de praktijk sturen alle aanbieders elke dag hun administratie gewoon netjes naar de overheid. En ook als het CIOT de gegevens zelf niet kan inzien, houdt ze nu van de jaarlijks bijna 3 miljoen vragen wel bij welke dienst waarom gegevens opgevraagd heeft.

Dus, wat had het antwoord dan wel moeten zijn? Wat ons betreft maakt de overheid nu eindelijk eens een overzicht van de databanken waarin zij gegevens over jou opslaat. Het overzicht zou je dan ook meteen kunnen vertellen wie daar allemaal bij mogen. En wie er ook echt gegevens gevist heeft. In de 2,5 jaar dat de minister gewacht heeft met het antwoord op de vraag van de Eerste Kamer, had het portaal al lang gebouwd kunnen worden. Nu krijgen we dat nooit.

Wie van jullie heeft wel eens geprobeerd na te gaan welke van je gegevens in een opsporingsonderzoek een rol heeft gespeeld? Lukte dat?

  1. Reinoud

    Kan PIM niet worden uitgebreid met die 25 regionale politiekorpsen, het FIOD, de SIOD enzovoort? Dan kunnen we het allemaal zelf doen 🙂

  2. Gyurka Jansen

    Dit is wel een vreemd antwoord, een andere minister heeft in de reactie op het rapport op de iOverheid juist weer laten weten dat allereerst inzage en wijzigingsmogelijkgheden voor burgers dienen te worden verruimd. Blijkbaar geldt dat ineens niet voor alle terreinen…

  3. Simon

    Ik ben eerlijk gezegd geen voorstander van zo’n portaal. Iets dat bestaat, kan gekraakt worden. Als daar alle persoonsgegevens bij de overheid bekend in staan, is het einde zoek. Dan heeft een beetje cracker genoeg persoonsgegevens om de bankrekening van alle Nederlanders leeg te halen, etc.

    Wat mij betreft mag er WEL een portaal komen waar het kan worden aangevraagd. En de aanvragen zo automagisch terechtkomen bij de persoon over wie het gaat.
    Het blijft een lastig verhaal. Ik zal eens vragen of mijn gegevens bij een opsporingsonderzoek zijn gebruikt 🙂

  4. Tom

    @Simon: op zo’n portaal hoort dan ook alleen informatie over welke soort gegevens opgevraagd zijn (en door wie en waarom), maar natuurlijk niet de opgevraagde gegevens zelf. Dat zou inderdaad een ongewenst groot risico opleveren.

  5. Rob

    Ja, maar moest langskomen voor inzage en mocht geen fotos of kopieen maken

  6. Rejo Zenger

    @Reinoud: We zijn druk bezig met een uitbreiding van PIM. Onderdeel daarvan is een grotere lijst met organisaties om aan te schrijven en meer uitleg over bijzondere inzageverzoeken (voor het opvragen van je gegevens bij de politie en de AIVD gelden andere regels).

  7. Rejo Zenger

    @Simon: Goed punt. Maar, je kunt je ook afvragen of die gegevens niet nu ook al onbedoeld toegankelijk zijn. Die gegevens zijn worden nu ook al opgeslagen en er bestaan nu ook al interfaces voor de toegang tot die gegevens. In plaats van minder transparantie over de opgeslagen gegevens en het gebruik ervan is het denk ik zinvoller om na te denken of we al die gegevens wel willen opslaan (zoals bijvoorbeeld in het kader van de bewaarplicht).

  8. Rejo Zenger

    @Rob: Waar heb je dat verzoek gedaan? En heb je, denk je, alle informatie gezien?

  9. Kees Kortom

    Voor een portaal moeten alle aanbieders meer en beter gaan registeren. Ook moet de overheid dan centraal gegevens gaan opslaan van alle burgers onder hun BSN. Hiermee concentreer je nog meer informatie over personen op één plaats.

    Als ik het register wil raadplegen om te kijken of ik in een opsporingsonderzoek Voorkom, dan moet de overheid wel vaststellen dat IK het ben die MIJN gegevens opvraag. Een online register zie ik dat nog niet zo doen.

    Praktisch gezien lijkt zo’n register dus niet zo eenvoudig als het lijkt, en met de concentratie van deze informatie lijkt het ook niet wenselijk. Alleen maar een grotere bron voor foute informatie en foute informatieverstrekking.

    Ik kan mij niet voorstellen dat BOF echt zo’n register wil. Gewoon PIM uitbreiden lijkt mijn veel veiliger voor mijn privacy.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Help mee en steun ons

Door mijn bijdrage ondersteun ik Bits of Freedom, dat kan maandelijks of eenmalig.