Burgerportaal: the cake is a lie

Wat wordt het: de fans straffen of de kunstenaars belonen?

Datalek: Publieke omroep lekt 2,3 miljoen gegevens
DOSSIER / Vrijheid in je communicatie

Morgen, 30 november, praat de Tweede Kamer over de auteursrechtplannen van staatssecretaris Teeven. Hij wil een downloadverbod en websiteblokkades introduceren. Dat gaat niet werken en kunstenaars worden er geen cent beter van. Bits of Freedom wil in plaats daarvan dat zoveel mogelijk fans kunnen genieten van entertainment èn kunstenaars het geld verdienen waar ze recht op hebben. Maar hoe? We bespreken vier innovatieve betaalmodellen.

Doel van auteursrecht

Auteursrecht, copyright, intellectueel eigendomsrecht: de gemiddelde internetter krijgt er geen warm gevoel bij. Maar waarom zijn die rechten er eigenlijk? Onlangs verwoordde Eurocommissaris Kroes de kern van het auteursrecht haarscherp: moreel moet het auteursrecht kunstenaars stimuleren en erkennen; economisch moet het zorgen dat kunstenaars worden beloond; en juridisch moet het begrijpelijk en handhaafbaar zijn.

Ook Bits of Freedom vindt dat kunstenaars recht hebben op een eerlijke vergoeding voor hun werk. En gelukkig zijn er veel betaalmodellen die het doel van het autersrecht ondersteunen.

  • De entertainmentbundel. Een vrijwillige bijdrage met opt-out die internetters betalen aan hun internetprovider voor het gebruik van muziek, films, boeken en andere vormen van entertainment, die wordt verdeeld onder kunstenaars via collectieve beheersorganisaties.
  • Het uitbreiden van de thuiskopie-heffing. Dit alternatief wordt door kunstenaars zelf aangedragen. Zij zijn ook fel tegen het downloadverbod. Bij aanschaf van harde schijven etc. wordt een vergoeding geïnd voor kunstenaars. Deze vergoeding wordt door collectieve beheersorganisaties verdeeld.
  • De verspreidingslicentie. Een licentie die nieuwe bedrijven, zoals de volgende iTunes en Spotify, kunnen afnemen om muziek, films, boeken en andere vormen van entertainment aan te bieden aan het publiek.
  • Het stream- en downloadgeld. Een verplichte bijdrage die internetters betalen aan een zelfstandig bestuursorgaan voor het downloaden van muziek, films, boeken en andere vormen van entertainment, die wordt verdeeld onder kunstenaars via collectieve beheersorganisaties.

Deze alternatieven moeten besproken worden

Bits of Freedom realiseert zich dat deze modellen voor- en nadelen hebben. Maar die kunnen pas tegen elkaar worden afgewogen als hier serieus over  gesproken is. En dat is nog niet gebeurd. Bits of Freedom roept de kamer dan ook op (PDF) om op 30 november niet over verdere handhaving te debatteren, maar over een systeem waar kunstenaars echt iets aan hebben.

Handhaving is geen beloning

De directeur van de Nederlandse Toonkunstenaarsbond is ook tegen blokkades en verboden. Hij zegt: “Artiesten maken hun werk juist om gehoord en gezien te worden, niet om gebruik of verspreiding van hun werk te verbieden. Wel willen ze daarvoor een redelijke vergoeding ontvangen; een keuze voor een vergoedingenstelsel is daarom verre te prefereren boven verbieden.” Zolang de entertainmentindustrie het betaalde aanbod onder de maat houd zal het kat en muis spel doorgaan. En de kunstenaar.. tsja.. die verdient niets aan al die internetcontrole.

De onwenselijke handhaafplannen van Teeven

Bits of Freedom schreef al eerder uitgebreid over de onwenselijke gevolgen van de handhaafplannen van Teeven. Een downloadverbod staat op gespannen voet met het grondrecht op privacy, want het  heeft uiteindelijk tot gevolg dat het surfgedrag van internetgebruikers in detail moet worden gemonitord. Websiteblokkades zijn in strijd met het grondrecht op communicatievrijheid, want daarmee wordt onrechtmatige én rechtmatige informatie geblokkeerd, nu én in de toekomst.

  1. Paul Lagerwerf

    Kroes rules!

  2. koningwoning

    mooi is dat zo’n verbreding van thuiskopie-heffing.
    Ik download nooit illegaal…. maar als ik voor een harde schijf extra moet betalen, dan ga ik dat ook doen.
    Nogal dom in mijn ogen dus: je zegt daarmee inherent tegen mensen dat omdat ze al het een en ander afdragen, het toegestaan is om illegaal te downloaden.

    Verspreidingslicentie / Stream & Downloadgeld betekent dat ik als legale downloader/streamer meer moet gaan betalen…. het probleem is nu al dat het verschil te groot is.
    EEn nummer mag nooit meer kosten dan € 0,99 wil het interessant zijn om legaal te downloaden. En om te streamen… daar betaal ik toch al voor. Ik betaal nu aan Spotify € 10 per maand & € 40 per maand aan mijn internet provider. Waarom zou ik meer moeten gaan betalen?

    Waar ik denk dat bovenstaande de fout in gaat is dat niemand aan de uiteindelijke gebruiker uitlegt waarom…. en dat mensen die tot nu toe legaal bezig zijn worden genegeerd – je wordt net zo behandeld als diegenen die illegaal bezig zijn… en dat is zot & tegenstrijdig.

  3. Floris

    Ehm kan dit überhaupt wel? Ik ben geen expert, maar lijkt me in strijd met Europese wetgeving…?

  4. Erick

    Als ik een onder eigen beheer gemaakte en verkochte CD van een artiest koop betaal ik 10 a 15 euro voor een CD met met 25 nummers en mooi boekje. Als ik 25 nummers via iTunes koop betaal ik bijna 25 euro en heb ik er niet eens een mooi boekje bij. Wat klopt hier niet !?
    Er zou meer beloning naar de artiest/kunstenaar moeten en minder veel minder naar de tussenpersonen, dan wint de artiest en de consument en zal de consument minder geneigt zijn via andere wegen aan de gewenste kunst te komen.

  5. G-J. van der Wolf

    Het hele kunstenaars probleem met het verkrijgen van inkomen voor hun werk, is een kleinere versie van het failliet van ons financiële systeem.

    Zolang allerlei rare ‘eigendomsclaims’ gehonoreerd worden, kan bijvoorbeeld een platenlabel meer geld aan muziek van een zanger verdienen dan de artiest zelf. Zo gaat het ook met de tussenhandel.

    Internet maakt voor veel kunstenaars tussenhandel overbodig. Het enige wat hoeft te gebeuren is een website in elkaar te zetten waar kunstenaars zich bij aan kunnen sluiten om gewoon hun spullen online, zonder tussenhandel, te verkopen. De kunstenaars houden deze site in de lucht en het afrekenen gaat op de normale manieren. Dan zal blijken dat kunst en muziek nog geen 10-de van het bedrag kost dat het nu kost als gevolg van het achterwege blijven van allerlei (fictieve) kosten van tussenpersonen.

    Proberen mensen op een andere manier toch voor de grote winsten van de tussenhandel te laten betalen zal alleen maar leiden tot meer piraterij. Zolang de tussenhandel zichzelf zo blijft verrijken, genereren zij hun eigen tegenwicht.

  6. Marc. S

    Inderdaad, omdat er een tussenpersoon meespeelt ben je veel duurder uit. Ik had een CD van een Engelse band gekocht via hun officiële website, welk ~15 euro was, terwijl dezelfde cd bij de Free Record Shop wel 24 euro kostte.

    Ik heb zelf super sechte ervaringen met iTunes en LegalSounds.com, ik dacht ik ga eens “legaal” muziek downloaden. Maar de muziek kwaliteit was Kwalitatief Uitermate Teleurstellend. Het waren gewoon mp3’tjes/aac’tjes van 128kbps waar je de krassen op de cd gewoon kon horen. Dat doe ik dus nooit weer. Want ik ben een kwaliteits-freak.

    En dan heb je 100’den originele dvd’s, en dan komt de Bluray. Dan wil je de beste kwaliteit, maar moet je toch weer 25 euro uitgeven aan één Bluray, terwijl je eigenlijk al het recht hebt op die film omdat je de film al hebt.

    Daarom ben ik voor een licentie; een huurlicentie(€3,-) en een koop licentie(€6,-). Met de huurlicentie mag je de film legaal zien voor een week. En een kooplicentie blijft je hele leven lang geldig. Dus je hebt dan je hele leven recht op die film. Zonder een nieuwe te hoeven kopen wanneer je schijfje kapot is, of er een betere versie is.

    Inderdaad, als iemand die niet illegaal download, extra moet gaan betalen omdat er teveel illegaal wordt gedownload, is niet leuk. Maar ik persoonlijk zou €10,- per maand downloadgeld best willen betalen. Ik leef van 200 euro voor eten, drinken, kleding en verzorgingspullen, in de hele maand. Dus ik zit zelf aardig krap bij kas, om dan elke echt goede film te gaan kopen voor €25,-, wordt mij teveel. De meeste mensen die legaal downloaden, of gewoon in de winkel kopen; hebben natuurlijk wel wat meer om te besteden. Niet iedereen heeft zoveel geld.

    Ook wil ik waar voor mijn geld. Als ik €17,- euro betaal voor een album op iTunes en LegalSounds.com, wil ik die in de beste kwaliteit mp3 (320kbps) of de keuze uit diverse lossless (geen kwaliteitsverlies) kwaliteiten zoals (.FLAC, .APE, .M4A, .WV) en dan ook ZONDER krassen, want dat is gewoon belachelijk voor een aanbieder van “legale” muziek, zoals iTunes of LegalSounds.com

    En ja, 0,99 voor één liedje is een coole prijs, mag van mij wel naar 0,50. (ik heb dus niet zoveel geld). De totale album prijs mag niet gelijk zijn aan, of boven de totale losse liedjes prijs zitten. Het moet dan wel voordeliger, en nooit duurder dan €15,- per album. Als er 5 liedjes op staan, niet duurder dan €5,-.

    In illegale kringen kun je gewoon de best mogelijke kwaliteit krijgen, terwijl de “legale” aanbieders een barslechte kwaliteit aanbieden voor veel te veel geld. Ik ben zelf tegen een “downloadverbod”, maar voorstander van alternatieve oplossingen voor de artiesten zelf. Copyright organisaties zoals BREIN verdient zelf miljoenen door copyright claims in te dienen, rechtzaken aan te spannen en te winnen. Maar van die miljoenen die ze met rechtzaken verdienen, komt er geen cent bij de artiesten/producers/crew binnen.

  7. RML

    Als freelance/amateur fotograaf ben je ook kunstenaar maar je krijgt geen stuiver. Wel mag je de thuiskopie heffing betalen op de cd’s/dvd’s waarop je je eigen werk brandt (en de heffing kun je -omdat je alleen als pro fotograaf aangesloten bent bij een bij thuiskopie aangesloten organisatie- niet terugvorderen). De ge-inde gelden komen a) meestal niet terecht waar ze horen te komen en b) er worden gelden ge-ind waar men geen recht op heeft omdat er geen differentiatie plaatsvindt.

    vergelijkbare onzin met stream/DL heffingen. Er is heel erg veel materiaal dat zonder enig probleem zonder betaling gestreamd/geDL’d mag worden. Daar wens ik dus ook geen onnodige heffingen op te betalen.

    Met het thema “de vervuiler betaalt” in het achterhoofd gaat de gebruiker betalen voor wat hij wil gebruiken en waar een vergoeding voor moet worden afgedragen. Laat degene die gratis content bekijkt/beluistert/raadpleegt met rust.

  8. Sacha

    Alternatief 5: Downloaden vanaf de website van de artiest zelf. Deze zet een paypal/ideal account op en zorgt dat de muziek in hoge kwaliteit gedownload kan worden. Ook via de artiest de cd laten verkopen.

    @ RML: ik ben het met je eens, als ik gewoon meer zelf gecreëerde content upload dan niet-artistieke content download, waarom moet ik dan ineens een extra heffing betalen? Dan weet ik niet eens naar wie het gaat. Voor hetzelfde geld, als het uiteindelijk bij een artiest terechtkomt, gaat het ook naar die ene acteur die vrouwen en kinderen mishandeld of die zanger die vóór dna registratie en chip implantaten is. (Geen idee of die er zijn hoor). Maar ik wil niet zomaar aan alle artiesten mijn schaarse geld geven. Ik wil dat het gaat naar degenen die ik waardeer.

  9. Roland

    Uitholling van de democratische rechtsstaat: een groeiend deel van de economie (zoals thuiskopieheffing) gaat naar organisaties (brein/buma) die zonder democratische controle het geld verdelen tussen allerlei belanghebbenden (kunstenaars, studios). De oude kijk-en-luistergelden gingen via de overheid, maar dat heet nu dus “uit de tijd”.

  10. Peter Hebly

    Er moet worden verondersteld dat een zeker percentage van alle levensmiddelen die ieder van ons gebruikt niet netjes in afgerekend bij de supermarkt of slager en dus is gestolen. Daarom moet er een collectieve levensmiddelenheffing in het leven geroepen worden, die moet worden verdeeld onder levensmiddelen-detailhandelaren.

    Er moet ook worden verondersteld dat ieder van ons bij een bepaald aandeel van alle reizen die wij ondernemen, zwartrijden in het openbaar vervoer. Daarom moet er een collectieve OV-heffing worden geïntroduceerd die moet worden verdeeld onder personenvervoerders.

    Heb ik mezelf al belachelijk genoeg gemaakt? Ik mag het hopen.

    • sterredag

      gratis OV is niet eens een gekke gedachten en wordt al tijden geopperd. De collectieve betaling is dan gewoon van onze belastingcenten. Men wil de mensen toch de auto uit hebben?

      Bij levensmiddelen wordt het product overgenomen (niet verdubbeld)

      Bij OV blijft het product ook aanwezig en is dus een betere vergelijking en dus eigenlijk ook niet zo belachelijk als je nu wilt doen geloven.

Laat een reactie achter op G-J. van der Wolf Reactie annuleren

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Help mee en steun ons

Door mijn bijdrage ondersteun ik Bits of Freedom, dat kan maandelijks of eenmalig.